Μια θεο-κοινωνιο-λογική ανάγνωση της πανδημίας

Του Κώστα Νούση,

Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Είναι γεγονός ότι άπαντες ξαφνιαστήκαμε με το υπερβολικό ενδιαφέρον των απανταχού κυβερνήσεων και των εν γένει κρατούντων για την υγεία και τη ζωή των πολιτών. Γνωρίζουμε, άλλωστε, πως ο υπερσυγκεντρωτισμός του πλούτου και η αδιαφορία για την πείνα, την αδικία και την εγκληματικότητα στις χώρες του Τρίτου Κόσμου – και όχι μόνο – είναι άκρως αντιφατικά με την πρωτόγνωρη ευαισθησία και τον περιρρέοντα και περισσεύοντα ανθρωπισμό που βιώνουμε σε παγκόσμιο επίπεδο λόγω της ενσκηψάσης πανδημίας. Ομολογουμένως δεν το περιμέναμε! Και όταν κάτι σε εκπλήττει τόσο ευχάριστα ή δυσάρεστα, δεν μπορείς παρά να το αντιμετωπίσεις με κάποια εύλογη καχυποψία.

Ανοιχτή Επιστολή του Κέντρου CEMES: "Ναι στην ενότητα, όχι στο διχασμό"

Aπό  το Κέντρο Οικουμενικών, Ιεραποστολικών και Περιβαλλοντικών Μελετών «Μητροπολίτης Παντελεήμων Παπαγεωργίου» (Center of Ecumenical Missiological and Environmental Studies [ CEMES ] “Metropolitan Panteleimon Papageorgiou”» (οf Thessaloniki) *,  εκδόθηκε η παρακάτω ανακοίνωση:

 "Παρακολουθούμε με λύπη την αναταραχή που καλλιεργείται εντός της Εκκλησίας από κύκλους, οι οποίοι καλούν σε ανυπακοή το λαό του Θεού, εάν η ποιμαίνουσα Εκκλησία δεν πιέσει την Ελληνική Κυβέρνηση για άρση του περιορισμού κυκλοφορίας και της τέλεσης των ακολουθιών της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδας κεκλεισμένων των θυρών.

Σε μια ιστορική περίοδο κατά την οποία ο κόσμος υποφέρει από την πανδημία, το τελευταίο το οποίο χρειαζόμαστε είναι η αναταραχή στον εκκλησιαστικό βίο. Η ΔΙΣ της Εκκλησίας της Ελλάδος, παρά την αρχική της διστακτικότητα, αποφάσισε, με πόνο ψυχής όπως ομολογεί στον «Συνοδικό Παραμυθητικό Λόγο γιά τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα καί τό Ἅγιον Πάσχα», να προχωρήσει στην υιοθέτηση των μέτρων τα οποία προτάθηκαν από την επιστημονική κοινότητα και τα οποία, όπως καθομολογείται και εκτός Ελλάδος, έχουν βοηθήσει στον περιορισμό της διάδοσης της πανδημίας και στη μικρή θνησιμότητα. Το ίδιο ισχύει και για τις επαρχίες του Οικουμενικού Θρόνου στην Ελληνική Επικράτεια, οι οποίες και πρώτες υιοθέτησαν τις οδηγίες των αρμόδιων σεβόμενες το λειτούργημα της επιστήμης.

Δυστυχώς, οι εικόνες με τα σφραγισμένα φέρετρα να στοιβάζονται σε στρατιωτικά οχήματα, χωρίς την παρουσία των συγγενών των εκλιπόντων, φαίνεται να μην έχουν συγκινήσει καθόλου όσους, στο όνομα μιας κακής θρησκευτικότητας, αντί να συμβάλλουν στην ειρήνη και στη γαλήνη στον εκκλησιαστικό βίο, δρουν ως διασπαστές της ενότητας.

Η ανυπακοή έχει νόημα και αποτελεί ευλογημένη πράξη όταν γίνεται στο όνομα της προάσπισης της ανθρώπινης ζωής του συνανθρώπου μας και όχι όταν συντελεί στον κίνδυνο απώλειάς της. Τέτοια ευλογημένη ανυπακοή έδειξαν μάρτυρες της Αγίας Ορθοδόξου Καθολικής Εκκλησίας μας, όπως η Αγία Οσιομάρτυς Μαρία Σκομπτσόβα του Παρισιού και ο παθοφόρος νεομάρτυρας Αλέξανδρος Σμορέλ του Μονάχου, μέλος του Λευκού Ρόδου, οι οποίοι απειθάρχησαν στις κρατικές εντολές στο όνομα της αγάπης των συνανθρώπων τους που διώκονταν. Η εκκλησιαστική ανυπακοή, όμως, αυτή την περίοδο μόνο ως κατά Θεόν ενέργεια δεν μπορεί να θεωρηθεί. Αποτελεί ατομοκεντρική εκδήλωση εγωισμού, ξένη προς το θυσιαστικό πνεύμα του ασκητικού ήθους της Ορθόδοξης Παράδοσης.

Ως μέλη του Κέντρου CEMES, δηλώνουμε τη στήριξή μας στην ποιμαίνουσα Εκκλησία και συντασσόμαστε στο κάλεσμα για ενίσχυση της κοινής προσευχής για την αντιμετώπιση της παρούσας πανδημίας. Το σπίτι κάθε συνειδητού Ορθόδοξου Χριστιανού πρέπει να μεταμορφωθεί σε ταμείο προσευχής και ένθερμης μεσιτείας υπέρ του κόσμου, των αδελφών μας που ασθενούν, όσων τους διακονούν, των λειτουργών της πολιτείας και της επιστημονικής κοινότητας".

Εκ του Κέντρου CEMES

Μεγάλη Τρίτη, 14 Απριλίου 2020

* Aντιπρόσωπος του CEMES στο Ν. Λαρίσης είναι ο Δρ Χαράλαμπος Ανδρεόπουλος, Συντονιστής  Εκπ/κού Έργου Θεολόγων στη Β/θμια Εκπαίδευση. 

Ἡ Ἱερά Σύνοδος ἐξηγεῖ τήν ἀπόφασή της γιά τήν προσωρινή ἀποχή τῶν πιστῶν ἀπό τίς λατρευτικές συνάξεις καί ἀπαντᾶ στούς ἐπικριτές της

 

Ἡ Ἱερά Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος μέ ἐγκύκλιό της, μέσω λόγoυ παραμυθητικοῦ γιά τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα καί τό Ἅγιο Πάσχα, διευκρινίζει καί ἐπεξηγεῖ τήν ἀπόφασή της γιά προσωρινή ἀποχή τῶν πιστῶν ἀπό τίς λατρευτικές συνάξεις, ἀπαντώντας, παραλλήλως, στήν πολεμική πού δέχθηκε ἀπό μερίδα πιστῶν ἀποδίδοντας την στήν ἄγνοια, σέ κακή πληροφόρηση, ἤ παρεξήγηση:

«Συνοδικός Παραμυθητικός Λόγος γιά τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα καί τό  Ἅγιον Πάσχα»

(…)  Ἄν καί οἱ ἀποφάσεις μας αὐτές δέχθηκαν καί δέχονται μεγάλη πολεμική ἀπό ὁρισμένους, ἐλαχίστους ἀδελφούς Χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι, εἴτε ἀπό ἄγνοια, εἴτε ἀπό κακή πληροφόρηση ἤ παρεξήγηση, χρησιμοποίησαν τόν προσφιλῆ καί εὔκολο τρόπο τῆς συκοφαντίας, τῆς μυθοπλασίας καί τῶν ὕβρεων, σκανδαλίζοντας τοιουτοτρόπως τόν λαό τοῦ Θεοῦ, ἐμεῖς, ὡς πνευματικοί πατέρες καί αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, τους ἐπισημαίνουμε ὅτι μέ τήν στάση τους αὐτή διασποῦν τήν ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας καί σκανδαλίζουν ἀδελφούς. Ὑπενθυμίζουμε δέ ὅτι ὁ λόγος τῆς Ἁγίας Γραφῆς καί τῶν Ἁγίων Πατέρων γιά τόν σκανδαλισμό καί την πρόκληση διάσπασης στήν ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας εἶναι φοβερώτατος.

Μέ πλήρη συναίσθηση, λοιπόν, τῆς εὐθύνης μας ἔναντι τοῦ ποιμνίου, πού ὁ Κύριος Ἰησοῦς μᾶς ἐμπιστεύθηκε, καί μέ συνείδηση ἀγαθή ὅτι πράξαμε στό ἀκέραιο τό καθῆκον μας, μέ λόγο ἀληθείας καί παρρησία καταθέτουμε στήν ἀγάπη σας, ὅτι οἱ ἀφορῶσες στήν πανδημία τοῦ κορωνοϊοῦ Συνοδικές ἀποφάσεις ἦταν ἀποτέλεσμα ἐκτενοῦς προσευχῆς καί αἱματηρῆς ἀγωνίας. Σέ καμία περίπτωση δέν ἀποφασίσαμε γρήγορα, ἀβασάνιστα, ἐπιπόλαια, καί φυσικά καμία ἀπό τίς ἀποφάσεις δέν καταστρατήγησε τό δόγμα καί τό ἦθος τῆς Ἐκκλησίας μας. Ὅπως ἐπισημάνθηκε, οἱ ἀποφάσεις μας αὐτές ἐκφράζουν τό κενωτικό ἦθος τῆς Ἐκκλησίας μας, τό ὁποῖο μᾶς προσέφερε ὡς πρότυπο ζωῆς καί ἤθους ὁ ἴδιος ὁ Χριστός μας, ὁ Ὁποῖος ἀπό τήν ἀγάπη Του για τόν ἄνθρωπο «ἐκένωσε τόν ἑαυτό του καί τό μεγαλεῖο τῆς Θεότητός του καί ἔγινε ἄνθρωπος… ὑπακούοντας μέχρι θανάτου καί, μάλιστα, θανάτου σταυρικοῦ» (Φιλ. 2, 7-8). 

Αὐτό ἔπραξε καί ἡ Ἐκκλησία μας. Ἐνώπιον τῆς ἀγωνίας τοῦ ἀνθρώπου νά διατηρήσει τό ὕψιστο ἐπί γῆς ἀγαθό τῆς ζωῆς καί τῆς ὑγείας, ταπεινώθηκε καί συμπορεύθηκε μέ τόν πόνο καί την ἀγωνία τοῦ ἀνθρώπου. Δέν παρέμεινε ἀδιάφορη μπροστά σέ αὐτόν τον φόβο. Ἀντιθέτως τόν κατενόησε, τόν προσέλαβε καί τόν ἀνέθεσε στον Χριστό γιά νά τόν θεραπεύσει. Μία Ἐκκλησία πού δέν κατανοεῖ τον ἄνθρωπο, τίς ἀνάγκες καί τίς ἀγωνίες του, καί δέν τίς προσλαμβάνει για νά τίς θεραπεύσει, δέν εἶναι μητέρα, ἀλλά μητριά. Σέ αὐτή τήν συνάφεια μπορεῖ νά κατανοηθεῖ ἡ ἀπόφασή μας για προσωρινή ἀποχή ἀπό τίς λατρευτικές μας Συνάξεις».

* ΕΔΩ ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η EΓΚΥΚΛΙΟΣ ΤΗΣ Δ.Ι.Σ.  

Το πρόγραμμα τηλεοπτικών μεταδόσεων των Ιερών Ακολουθιών της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδος από το Οικουμενικό Πατριαρχείο

Προς ενημέρωση των συναδέλφων θεολόγων, εν γένει των φιλακόλουθων χριστιανών, και προκειμένου άπαντες να "γευθούν" μέσω της τηλεοράσεως τις ιερές ακολουθίες που δεν θα μπορέσουν εφέτος να παρακολουθήσουν εντός των ναών λόγω των μέτρων απαγορεύσεως των συναθροίσεων που είχουν ληφθεί από το Υπ. Υγείας για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοϊού, παραθέτουμε το αναλυτικό πρόγραμμα των τηλεοπτικών μεταδόσεων των Ιερών Ακολουθιών της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδος από τον Πάνσεπτο Πατριαρχικό Ναό του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, στο Φανάρι.

Κυριακή των Βαΐων (12-04-2020)

09:30. Όρθρος και Θεία Λειτουργία. Τηλ. σταθμός: OPEN        

Mεγάλη Δευτέρα (13-04-2020)

18:00 - 20:00. Ακολουθία του Νυμφίου. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Μεγάλη Τρίτη (14-04-2020)

17:30  - 20:30. Ακολουθία του Νυμφίου. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Μεγάλη Τετάρτη (15-04-2020)

15:00 -16:30. Ακολουθία του Ιερού Ευχελαίου. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Μεγάλη Πέμπτη (16-04-2020)

17:30 - 21:30. Ακολουθία των Αχράντων Παθών (12 Ευαγγελίων). Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Μεγάλη Παρασκευή (17-04-2020)

10:00. Ακολουθία των Μεγάλων Ωρών και της Αποκαθηλώσεως. Τηλ. σταθμός: OPEN

18:00 - 21:00. Ακολουθία του Επιταφίου. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Μέγα Σάββατον (18-04-2020)

9:30. Ακολουθία του Εσπερινού και της Θείας Λειτουργίας του Μεγάλου Βασιλείου (Πρώτη Ανάσταση). Τηλ. σταθμός: OPEN

23:00 - 12:30. Ακολουθία της Παννυχίδος και η Τελετή της Αναστάσεως. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Κυριακή του Πάσχα (19-04-2020)

11:00 - 12:30. Ο Εσπερινός της Αγάπης. Τηλ. σταθμός: ΕΡΤ3

Kων. Νούση: "Η υπακοή στην επίσημη Εκκλησία και τα όρια της οικονομίας στο θέμα της Θείας Κοινωνίας"

 

Του Κώστα Νούση,

Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Ήταν ένας φημισμένος αγιορείτης πνευματικός – αληθινή ιστορία – που εκλήθη στην Αμερική να ποιμάνει τους εκεί χριστιανούς τον περασμένο αιώνα. Έτσι λειτουργούσε και εξομολογούσε, βοηθώντας πολύ κόσμο. Μια μέρα μια παντρεμένη, γυναίκα πιστή και συχνά εκκλησιαζόμενη, τού εξομολογήθηκε ότι μοίχευσε. Επίσης, του ανέφερε ότι μαζί με τον άντρα και τα παιδιά της μεταλάβαιναν κάθε Κυριακή. Σε περίπτωση που δεν κοινωνούσε, τότε ο άντρας της θα υποπτευόταν και… Ο γέροντας βρέθηκε σε δύσκολη θέση. Της είπε να πλησιάσει την Κυριακή το άγιο Ποτήριο και αυτός θα της έδινε άδεια λαβίδα, χωρίς να το καταλάβει κανείς. Έτσι και έγινε. Την επόμενη μέρα ο πνευματικός αυτός επέστρεψε για πάντα στο Άγιο Όρος. Συμφυώς μπορούμε να θυμηθούμε μια βαρύνουσα ρήση του σύγχρονού μας οσίου Πορφυρίου: «Φοβάμαι ότι θα κολαστώ από την πολλή οικονομία».

Αν διαβάσει κάποιος τα άρθρα του υπογράφοντος στο παρόν ιστολόγιο – ευγνωμοσύνες άπειρες στον φιλόξενο αδερφό κ. Ανδρεόπουλο – ίσως θεωρήσει μια μεταστροφή και μια αναδίπλωση των απόψεων. Αυτό όμως είναι ψευδές. Στην ουσία πρόκειται για μια έμπονη ανάγνωση και συμμετοχή στα επίκαιρα εκκλησιαστικά και όχι μόνο δρώμενα. Η βασική θέση που διατρέχει όλα τα σχετικά κείμενα είναι η εν Πνεύματι διάκριση και επιείκεια στην ανθρώπινη αδυναμία και αμαρτωλότητα.

Κων/νου Νούση: "Η δοκιμασία αυτή θα μας κάμει πιο ώριμους και πιο δυνατούς, πιο χριστιανούς..."

Toυ Κώστα Νούση,

Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Όταν η ΔΙΣ έβγαλε προχθές την τελευταία της ανακοίνωση, στην αρχή κινήθηκα καθαρά θυμικά και έγραψα κάτι. Στη συνέχεια, όμως, σκέφτηκα πιο νηφάλια και σεβόμενος την «απαγόρευση» του Συνοδικού ανακοινωθέντος, το έσκισα. Το παρόν, βλέποντας από μια πιο θετική ματιά τη στάση των Συνοδικών μας, θεωρώ ότι δεν αφίσταται των ορίων του πνεύματος της υπακοής στις επιταγές του προσφάτου ανακοινωθέντος.

Η παρατεταμένη καραντίνα αναμοχλεύει διάφορες μνήμες. Έτσι, θυμήθηκα αυτές τις μέρες κάτι που μου είχε πει προφητικά ο γέρων Αθανάσιος Μυτιληναίος (+2006): «Θα βλέπουμε τα γεγονότα εμείς οι χριστιανοί, θα θέλουμε, αλλά δεν θα μπορούμε να αντιδράσουμε». Και αυτό το ταίριαξα στο σφράγισμα των ναών και στη σιωπή των αμνών, ημών… Βέβαια, είναι προφανές ότι στην προεσχατολογική περίοδο ισχύει και για μας, έστω και με διάκριση, η εντολή και το παράδειγμα του Χριστού περί υπακοής και μη βίας. Αυτή, άλλωστε, είναι και η μεγαλύτερη ισχύς του χριστιανισμού, παρά τη φαινομενική και πρόσκαιρη ήττα του στην Ιστορία: η δύναμη της εν Χριστώ αγάπης και ταπείνωσης.

Η φιλάνθρωπη Θεία Παιδαγωγία και τα Έσχατα, με αφορμή την πανδημία του 2020

Toυ Κώστα Νούση

Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Ο Θεός είναι Αγάπη. Είναι και Δικαιοσύνη. Είναι και Πατέρας όλων μας χωρίς διακρίσεις καταγωγής και θρησκείας. Και όταν «τιμωρεί», δεν το κάνει εκδικητικά, αλλά είτε παιδαγωγικά είτε αναγκαστικά. Παιδαγωγικά σε αυτήν τη ζωή, αναμένοντας τη μετάνοιά μας. Αναγκαστικά στην άλλη ζωή, την αιώνια, εφόσον στην Κόλαση θα βρίσκονται με τη θέλησή τους μακριά Του.

Περνάμε και πάλι εξετάσεις στις μέρες μας. Πνευματικές εξετάσεις. Ο Θεός με αυτές δίδει στεφάνια, αλλά και αποκαλύπτει πόσο ζυγίζουμε ως χριστιανοί. Κληρικοί και λαϊκοί. Και αποκαλύπτονται εκ πολλών καρδιών διαλογισμοί. Είναι γεγονός ότι οι εκκλησιαστικοί ταγοί – πλην ελαχίστων – απεδείχθησαν ολίγοι και κατώτεροι των περιστάσεων. Στην Ορθόδοξη Ρωσία και σε άλλες ομόδοξες χώρες προέβησαν σε ενέργειες που εμμέσως πλην σαφώς προσβάλλουν το ορθόδοξο δόγμα αναφορικά με τη θεία Κοινωνία. Σε άλλες, όπως εν Ελλάδι, σχεδόν αμαχητί παρέδωσαν τα όπλα σε άθεους ή ημιαθέους κυβερνώντες. Υπάρχουν και οι φαεινές εξαιρέσεις, όπως π.χ. η Εκκλησία της Σερβίας και της Γεωργίας. Για δε τους Ρωμαιοκαθολικούς φάνηκε η γύμνια και η πνευματική πτωχεία τους για μια ακόμη φορά.

Αγία ανυπακοή;

Του Κώστα Νούση,

Φιλολόγου-Θεολόγου, Μ.Th.

.Είχαμε στη Λάρισα έναν αγιασμένο γέροντα, τον μακαριστό αρχιμ. Σεραφείμ Δημόπουλο (+2008), ο οποίος συνέχεια μιλούσε για τα έσχατα και τόνιζε ότι στις μέρες αυτές ο Θεός θα άρει τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος από τη γη. Μου ακουγόταν λάθος τότε, ενώ τώρα αρχίζει να βιώνει αυτή την «άρση» στο πετσί της μια ολόκληρη ανθρωπότητα με την επίθεση ενός αοράτου τοσοδούλικου εχθρού. Ήδη τη βιώσαμε αυτήν την άρση στους δύο Παγκοσμίους Πολέμους. Και τα χειρότερα έπονται κατά την Αποκάλυψη του Ιωάννη. Αν, μάλιστα, παραμείνει κλειστός ο ναός της Αναστάσεως και δεν βγει φέτος το Άγιο Φως, δεν θα μπορούσαμε να σκεφτούμε ότι αυτό είναι σημείον εσχατολογικόν, ας πούμε η γέννηση του τελικού αντιχρίστου; Όλα τα σενάρια παίζουν, ίσως είναι και χαζές σκέψεις λόγω καραντίνας, το σίγουρο όμως είναι ότι βαδίζουμε ολοταχώς προς τα έσχατα και ο Θεός σιγά σιγά, με πατρική φιλανθρωπία, ετοιμάζει την Εκκλησία Του για τον τελευταίο και δριμύτερο διωγμό της…

Πριν λίγες μέρες έγραψα ένα άρθρο αναφορικά με τον θανατηφόρο ιό και την οφειλόμενη στάση της διοικούσας Εκκλησίας. Βιάστηκαν κάποια φονταμενταλιστικά sites να με επικροτήσουν, διότι φάνηκε να εξωθώ τους χριστιανούς σε «ανταρσία». Δεν είναι, όμως, έτσι ακριβώς τα πράγματα. Επειδή έτυχε στο παρελθόν να ασχοληθώ κάπως πιο διεξοδικά με τον σύγχρονο άγιό μας, τον όσιο Πορφύριο, διαπίστωσα ότι η καλύτερη από πολλές πλευρές εκκλησιολογική στάση είναι η υπακοή στη Σύνοδό μας. Δηλαδή η μέση οδός. Οι αρχαίοι ασκητές λένε ότι τα άκρα είναι του διαβόλου. Το θέμα, ωστόσο, είναι ποια είναι τα κίνητρα και τα όρια αυτής της υπακοής και αν επιτρέπεται και ως πού κάποιας μορφής ανυπακοή.

Σκέψεις με πόνο και αγάπη πάνω στα ευτράπελα περί covid - 19 και Θείας Κοινωνίας

Toυ Κώστα Νούση,

Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Ο γράφων δεν διεκδικεί ούτε τον τίτλο του σούπερ πιστού, πολλώ δε μάλλον εύσημα μιας ανυπόστατης αγιότητας. Δεν μπορεί, όμως, και να σιωπήσει μπροστά σε αυτό το χάος, κυριολεκτικά, αντιφασκουσών φωνών για τη θεία Ευχαριστία και μάλιστα από χείλη εκκλησιαστικών ταγών, κυρίως επισκόπων, ιερέων και ιερομονάχων. Το μπάχαλο αυτό, που μάλλον μας εκθέτει ως Ορθοδόξους, προέρχεται από την έλλειψη σεβασμού στη συνοδικότητα, γιατί όχι και στην άγνοια ή και απιστία στην εκκλησιαστική μας παράδοση.

Άλλος το κοντό του κι άλλος το μακρύ του. Ο καθένας, βασιλικότερος πολλάκις του βασιλέως – εν προκειμένω της Συνόδου στην οποία υπάγεται – παίρνει πρωτοβουλίες οι οποίες έχουν τη σφραγίδα της αυθαίρετης προσωπικής ερμηνείας, η οποία συνηγορεί στα αντιεκκλησιαστικά φρονήματα και σχέδια των πολλών γύρω μας, ειδικότερα δε των πολιτικών αρχόντων ημών, οι οποίοι στην πλειοψηφία τους δεν φημίζονται και για τις καλύτερες σχέσεις και προθέσεις τους αναφορικά με την Ορθόδοξη Εκκλησία. Και αυτό να μη νομισθεί προκαταβολικά ωσεί έμμεση προτροπή σε «ανταρσία» πολιτικού χαρακτήρος. Μακριά από μένα αυτές οι ανοησίες. Ωστόσο, ως Χριστιανός Ορθόδοξος, δεν μπορώ παρά να θέτω τις εντολές του Θεού μου υπεράνω των ανθρώπινων προσταγμάτων.

Υιός εναντίον ιού...

              Του Κώστα Νούση,

              Φιλολόγου-Θεολόγου, M.Th.

Το θετικό της υπόθεσης των ημερών είναι πως ανακινήθηκε το θέμα της Θείας Κοινωνίας. Μη βλέπουμε μονάχα τις αρνητικές παραμέτρους του, όπως τις βλασφημίες, τους εμπαιγμούς, τις συκοφαντίες κατά της πίστης μας, τις απιστίες και όλα αυτά τα δαιμονικά. Θα έλεγα ότι η απάντηση των Χριστιανών σε όλα αυτά θα πρέπει να είναι η εξής: όχι μονάχα δεν κολλάτε ιούς και κορονοϊούς από τη Θεία Μετάληψη, αλλά και θεραπεύεσθε σε περίπτωση που έχετε κάτι. Και μάλιστα, δωρεάν! Το πιο φθηνό φάρμακο είναι ευτυχώς και το ισχυρότερο και το αφθονότερο: το Σώμα και το Αίμα του Θεού. Και επίσης, αυτές τις μέρες ειδικότερα, να προσέρχεστε όλο και συχνότερα στο φοβερό αυτό Μυστήριο: αυτή, λοιπόν, λακωνιστί είναι η απάντηση της Ορθοδοξίας στους πάσης φύσεως λοιμούς, υλικούς και νοερούς…

Στο προηγούμενο άρθρο μου για το θέμα ίσως στάθηκα λίγο αυστηρός έναντι των Ρουμάνων και Κορεατών Ορθοδόξων αδερφών μας. Τα λάθη ανθρώπινα και πολλές φορές παρεξηγούμε ενέργειες που γίνονται κάτω από πολιτικές και άλλες πιέσεις. Πολλοί βάλθηκαν μέσα στις μέρες να πουν τις απόψεις τους, τις περισσότερες φορές άσχετες και κακεντρεχείς, βλακώδεις έως τερατώδεις. Αλλά δεν πρέπει να καταγγέλλουμε εμείς οι Χριστιανοί. Πιότερο οφείλουμε να κατανοούμε και να θεραπεύουμε. Δεν ξέρουν τι λένε, όπως και ο Χριστός παρακάλεσε υπέρ των σταυρωτών του, διότι έκαναν ακριβώς το ίδιο…

Θα πρέπει να καταλάβουμε τον τρόμο των συνανθρώπων μας, αλλά και ημών των ιδίων, ενώπιον του θανάτου. Είναι το τραγικότερο συμβάν για τον άνθρωπο, ειδικά για όποιον δεν πιστεύει και δεν ελπίζει σε ανάσταση, όπως ο χριστιανός. Είναι η άκρα απελπισία, η βαθιά απόγνωση του μηδενισμού και της οριστικής και ανεπίστροφης απώλειας και εξαφάνισης. Μπροστά σε κάτι τόσο τρομερό, η άμυνα δεν μπορεί παρά να γίνεται ενίοτε και επιθετική, ακόμη και ενάντια σε θεωρίες και ιδεολογίες και θρησκείες. Διότι προέχει η αυτοπροστασία, η αυτοσυντήρηση εκάστου. Και δεν θέλει κανείς εκ των μη πιστευόντων – και εύλογα - να βάλει ενώπιον μιας ασθένειας τίποτε πάνω από την επιστήμη. Οπότε θα λέγαμε ότι και η λοιμωξιολόγος που προσφάτως μίλησε ως ορθόδοξη χριστιανή και όχι ως επιστήμων ιατρός, θα έπρεπε να διευκρινίσει ότι άλλα ισχύουν για τους πιστούς και άλλα για τους αμφισβητίες και τους αθέους. Δεν μπορείς να υποχρεώσεις κανέναν να έρθει στην πίστη σου. Όστις θέλει οπίσω μου ελθείν, διακήρυξε με αρχοντιά ο ίδιος ο Χριστός…

Μας φαίνεται εξοργιστική έως ακατανόητη η επιθετική κριτική όσων απιστούν στον λόγο της Εκκλησίας. Και όμως. Κατά βάθος οι αδερφοί μας αυτοί περιμένουν από μας μιαν απάντηση, απόκριση οντολογική και όχι λογική. Διότι με τη λογική ολίγα εξηγούνται και ελάχιστα θεραπεύονται. Προσδοκούν, λοιπόν, τον λόγο και το έργο της πίστεως. Και η απάντησή μας είναι δεδομένη και σταθερή: το πρόσωπο του Υιού και Λόγου του Θεού, του δευτέρου της Τριάδος που έγινε ένας από μας. Και ο οποίος μας προσφέρει δωρεάν τη θεοποιό ανθρώπινη φύση Του μέσα από το μυστήριο της Ευχαριστίας «εις άφεσιν αμαρτιών και εις ζωήν αιώνιον». Όχι απλά για θεραπεία από παροδικές ασθένειες, που και αυτές τις κατακαίει, όταν ο ίδιος το κρίνει μέσα στις ανεξερεύνητες βουλές της ακατάληπτης αγαπητικής πρόνοιάς Του, της θεϊκής και άρα πάνσοφης και παντοδύναμης.

Έρχου και ίδε. Μετά φόβου Θεού, πίστεως και αγάπης προσέλθετε άπαντες στον Χριστό, για να γιατρευτείτε από πάσης φύσεως σωματικό και ψυχικό νόσημα. Κυρίως όμως από τον θάνατο. Από την αιώνια κόλαση. Που είναι η μεγαλύτερη αρρώστια και οντολογική απειλή για το γένος μας. Αυτά είναι η απάντηση της Εκκλησίας. Απλά, λαγαρά, υπερλογικά. Υιός εναντίον ιού, Θεός εναντίον του πολύμορφου κακού. Ποιος θα νικήσει; «Θαρσείτε, εγώ νενίκηκα τον κόσμον». «Θαρσείτε, ότι μείζων ο εν ημίν», όπως διαβάζουμε στα θεόπνευστα κείμενα της Εκκλησίας.

Θα πει εν κατακλείδι το αντίπαλον κέρας: και αφού είναι φάρμακο αθανασίας, τότε γιατί πεθαίνουμε; Και γιατί ασθενούν και όσοι κοινωνούν; Η απάντηση είναι ότι ο θάνατος έχει νικηθεί ήδη πανηγυρικά και πως τα Μυστήρια της Εκκλησίας δεν λειτουργούν αυτοματικά, δηλαδή μαγικά – αυτό σαν απάντηση στην απορία φίλου γιατί κόλλησαν κορονοϊό κάποιοι προσκυνητές στους Αγίους Τόπους! Ο Χριστός αναστήθηκε, το ίδιο και η Παναγία. Στο σχέδιό της θείας πρόνοιας, ωστόσο, που δεν θέλει να σύρει κανέναν δια της βίας στη Βασιλεία του Θεού, αφήνεται ακόμη να «βασιλεύει» το κακό και η αμαρτία. Και τελευταίος θα καταργηθεί και ο σωματικός θάνατος. Πότε; Κατά την κοινή ανάσταση των νεκρών, που προσδοκούμε στη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού. Αλλά τι να λέμε πάλι; Πώς θα τα νιώσεις όλα αυτά και θα τα προγευθείς αν δεν προσέλθεις στη ζωή της Εκκλησίας, στο Ποτήριο της Θείας Ευχαριστίας; Όλα είναι θέμα πίστεως, η οποία με τη σειρά της είναι καρπός σχέσεως με τον Θεό. Αν δεν πιστέψεις πρώτα, δεν πρόκειται να πάρεις τίποτε από τον Κύριο. Αλλά και ως δοκιμή, έρχου και ίδε, βρε αδερφέ. Δεν έχεις να χάσεις τίποτε περισσότερο από τη μιζέρια και τραγικότητα που ήδη βιώνουμε σχεδόν όλοι μας! Αλλά να θυμάσαι: η πίστη και η σχέση έχει να κάνει με την αγάπη. Και μόνο μ’ αυτήν…