Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026

«Noμοκανονικά» για νομικούς και θεολόγους ▸ΚΥΚΛΟΦΟΡΕΙ ΤΟ ΝΕΟ ΤΕΥΧΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ



Toυ Χάρη Ανδρεόπουλου*

 Mε κύριο θέμα τις έχουσες εκκλησιαστική προέλευση μεγάλες συνταγματικές κρίσεις της τελευταίας 50ετίας (1975-2025) κυκλοφορεί ήδη το τελευταίο τεύχος της Επιθεωρήσεως Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου (τα) «Νομοκανονικά».

Mε συντάκτη τον ομότιμο καθηγητή Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Σχολής Αθηνών κ. Ιωάννη Κονιδάρη η μελέτη εστιάζει σε μείζονα ζητήματα της περιόδου, όπως οι κρίσεις για τη μοναστηριακής περιουσίας (1987), η αναγραφή του θρησκεύματος στις αστυνομικές ταυτότητες (2000), και, τέλος, η κρίση στις σχέσεις του Οικουμενικού Πατριαρχείου και της Εκκλησίας της Ελλάδος (2000-2004). Ως καταληκτική διαπίστωση, εκ μέρους του κ. Κονιδάρη, καταγράφεται η άποψη ότι οι κρίσεις αυτές θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί, εάν υπήρχε γνώση των θεμάτων από την πλευρά της εκάστοτε πολιτικής ηγεσίας και αυτοσυγκράτηση από την εκάστοτε εκκλησιαστική ηγεσία.

Στο ίδιο τεύχος (το οποίο κυκλοφορήθηκε στα τέλη Δεκεμβρίου του απελθόντος έτους) δημοσιεύονται και οι και ακόλουθες, λίαν ενδιαφέρουσες - εξ επόψεως τόσο Εκκλησιαστικού Δικαίου, όσο και Ιστορίας - μελέτες:

- «Η σολομώντεια ρύθμιση του καθεστώτος των Ι. Μητροπόλεων των “Nέων Χωρών”, ως “παράπλευρη απώλεια” της μικρασιατικής καταστροφής», του κ. Γεωργίου Ανδρουτσοπούλου Αναπλ. Καθηγητή Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Αθηνών,

- «Διεργασίαι δια την διαδοχήν του Οικουμενικού Πατριάρχου Αθηναγόρου κατά το 1970», του Θεοφιλεστάτου Μητροπολίτου Σελευκείας και Καθηγητού της Πατριαρχικής Ανωτάτης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Κρήτης, και

- «Η θέση του Διοικητή στην αγιορειτική δικαιοταξία», του κ. Γεωργίου Ζιαζοπούλου, διπλ. Μ. Sc. Eκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Αθηνών.

Επίσης, παρουσιάζονται και αναλύονται σημαντικές δικαστικές αποφάσεις που άπτονται ζητημάτων εκκλησιαστικής και ευθύτερα θρησκευτικής φύσεως, όπως οι αποφάσεις: α) του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) 1067/2025, περί οικονομικής διαχειρίσεως των Ησυχαστηρίων, με σχόλιο Γ. Ανδρουτσοπούλου), β) του Αρείου Πάγου 42/2025 περί ονοματοδοσίας ανηλίκου τέκνου χωρίς βάπτιση και τις αρνητικές συνέπειες που αυτή επιφερει σε σχολικές δραστηριότητες του παιδιού (σχόλιο: Mιχ. Τσαπόγας), 53/2025 περί αδυναμίας/αναρμοδιότητας ασκήσεως διοικήσεως και διαχειριστικού έργου της παλαιάς «αδελφότητας της Ι. Μονής Εσφιγμένου αφ΄ ης στιγμής έχει χαρακτηρισθεί σχισματική, περιελθόντος του δικαιώματος τούτου στη νέα αδελφότητα την ορισθείσα υπό της Ιεράς Κοινότητος (σχόλιο: Δημ. Κρεμπενιός), και γ) του Ελεγκτικού Συνεδρίου 423/2025 περί συνταξιοδοτήσεως εφημερίων ασφαλισμένων στον ΤΑΚΕ έως 31.12.1992, κ.α.

* Τα «Νομοκανονικά» είναι η εξαμηνιαία Επιθεώρηση που επιδιώκει να καλύψει δύο σύνθετους και δυσχερείς επιστημονικούς κλάδους, το Εκκλησιαστικό και το Κανονικό Δίκαιο, τόσο σε επίπεδο θεωρίας όσο και δικαστηριακής πράξεως. Αποτελούν το επιστημονικό όργανο της Εταιρείας Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου (http://www.etekkad.gr), διευθύνονται υπό του ομ. καθηγητού Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Αθηνών κ. Ιωαν. Μ. Κονιδάρη, εκδίδονται από τις ευφήμως γνωστές εκδόσεις Σάκκουλα Α.Ε. (https://www.sakkoulas.gr) και κυκλοφορούν Νοέμβριο/Δεκέμβριο και Μάϊο/Ιούνιο κάθε έτους.

Απευθύνονται σε δικηγόρους, δικαστές, θεολόγους και σε ερευνητές επιστήμονες από τον χώρο των κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών (ιστορικούς, κοινωνιολόγους, κ.λ.π.) οι οποίοι είτε εντρυφούν στο πεδίο των σχέσεων Πολιτείας – Εκκλησίας / θρησκευτικών κοινοτήτων, είτε ασχολούνται με θέματα της Εκκλησιαστικής Ιστορίας και δη της νεότερης. Εκδίδονται ανελλιπώς από τον Μάιο του 2002 και ήλθαν να καλύψουν την απουσία, που είχε από ικανού χρόνου καταστεί ευκρινώς ορατή, μιας περιοδικής εκδόσεως, η οποία να προάγει την επιστήμη στα ζητήματα του Εκκλησιαστικού και του Κανονικού Δικαίου και ευρύτερα τον δημόσιο διάλογο στα ζητήματα των σχέσεων Πολιτείας και Εκκλησίας.

* Ο Χάρης Ανδρεόπουλος είναι Διευθυντής του Προτύπου Γενικού Λυκείου Λάρισας, Δρ. Εκκλησιαστικής Ιστορίας του ΑΠΘ (xaan@theo.auth.gr) και μέλος του Δ.Σ. της Εταιρείας Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου.